Những "người hùng" thầm lặng hiến máu giúp bệnh nhân không quen giữa mùa dịch sốt xuất huyết

Theo dữ liệu từ Cục Y tế Dự phòng, Bộ Y tế, thời gian qua, cả nước liên tục ghi nhận thêm khoảng 10.000 ca mắc sốt xuất huyết mới mỗi tuần. Không ít trường hợp diễn biến nặng nề, đã không may qua đời. Khi số ca mắc tăng cao, lượng tiểu cầu sẵn có là không đủ để đáp ứng cho tất cả bệnh nhân. 

Lúc này, khả năng cứu người lại không còn chỉ nằm trong tay các bác sĩ. Chính lúc này, tinh thần tương thân tương ái của người Việt lại trở nên mạnh mẽ hơn bao giờ hết. Hàng trăm ngàn người đến từ những tỉnh thành khác nhau, tình nguyện hiến máu, hiến tiểu cầu để cứu chữa người bệnh mắc sốt xuất huyết.

Một bên cắm ống truyền máu, bên tay còn lại được cô con gái 9 tuổi kê đầu lên chờ bố, anh Nguyễn Trung Kiên (trú tại Yên Hòa, Cầu Giấy, Hà Nội) nằm thư giãn trên chiếc giường hiến tiểu cầu. Anh cho biết đây là đã lần thứ 69 anh đến Viện Huyết học - Truyền máu Trung ương để hiến tiểu cầu. Theo thời gian, việc cuối tuần đi hiến máu bỗng trở thành thói quen.

“Tôi bắt đầu hiến máu từ năm 2011. Ban đầu, tôi cũng hiến máu toàn phần, sau đó chủ yếu là hiến tiểu cầu. Đều đặn theo lịch cách khoảng 3 tuần tôi lại tới hiến. Dù mật độ gần nhưng tôi thấy cũng không ảnh hưởng gì đến sức khỏe, chỉ cảm giác khỏe hơn thôi”, anh Kiên cười tươi. Mỗi lần như vậy, anh lại đưa con gái đi cùng, vừa để hai bố con thân thiết, vừa để giúp con làm quen với việc giúp đỡ cộng đồng.

Nhớ lại về lần đầu tiên hiến máu, anh cho hay do nhà ở khá gần viện nên chủ động tham gia chương trình vận động. Sau này, khi tìm hiểu dần và hiểu được giá trị của hành động này, anh Kiên thậm chí vận động thêm đồng nghiệp tham gia cùng. Anh tự hào nói: "Bằng nhiều cách như nói chuyện, chia sẻ thực tế, tâm sự, cả gửi tin nhắn, tôi cũng vận động được khá nhiều người tham gia cùng. Số lượng người tham gia cũng ngày càng tăng. Có lần nhiều nhất lên tới 120 người cùng tham gia hiến".

Tương tự anh Kiên, nằm giữa hàng dài người đang chờ hoàn thành quá trình hiến tiểu cầu vào sáng cuối tuần, anh Nguyễn Văn Trường (ở Xuân La, Tây Hồ, Hà Nội) cũng đã đi hiến máu tới 42 lần. Anh cho hay: "Tôi vẫn luôn tâm niệm là nếu có duyên, mình sẽ giúp đỡ các bệnh nhân khó khăn. Sau một dịp đi khám tại bệnh viện, tôi được các bác sĩ thông báo tiểu cầu của mình rất tốt nên cũng đăng ký hiến. Từ đó về sau, bình quân mỗi tháng tôi lại đến hiến một lần".

Người đàn ông này thừa nhận bản thân thấy rất hoan hỉ mỗi lần giúp được người khác thông qua việc hiến tiểu cầu. Ngoài tự mình hiến, anh Trường cũng tư vấn, vận động người thân trong gia đình tham gia. Đến nay, anh cùng vợ và một người anh trai cũng thường xuyên lui tới Viện Huyết học - Truyền máu Trung ương như một thói quen hàng tháng.

Tiến sĩ Trần Ngọc Quế, Giám đốc Trung tâm Máu Quốc gia, Viện Huyết học - Truyền máu Trung ương, cho hay về mặt lý thuyết, tiểu cầu chỉ có thể lưu trữ được tối đa trong vòng 5 ngày. Trong khi đó, nhu cầu sử dụng tiểu cầu trong cấp cứu, điều trị lại rất lớn, nhất là ở thời điểm hiện tại.

“Dịch sốt xuất huyết đang diễn biến rất phức tạp trên cả nước. Điều này dẫn đến nhu cầu sử dụng tiểu cầu tăng gấp 2, 3 lần so với bình thường. Trong khi đó, một bệnh nhân hoàn toàn có thể được cứu sống chỉ nhờ một đơn vị tiểu cầu. Ngược lại, nếu không có, bệnh nhân có nguy cơ tử vong cao”, vị chuyên gia cho hay.

Viện Huyết học - Truyền máu Trung ương sẽ sản xuất tiểu cầu từ máu toàn phần và đáp ứng được khoảng 70% nhu cầu của người bệnh, 30% còn lại đến từ người hiến tiểu cầu gạn tách.

Khi không có dịch, cơ sở y tế này sẽ lấy khoảng 100-120 đơn vị tiểu cầu để cung cấp cho các bệnh nhân. Tuy nhiên, với tình hình dịch sốt xuất xuất huyết hiện nay, con số này có thể lên tới 150 nhưng vẫn không đáp ứng đủ.

“Nhiều khi chúng tôi thậm chí phải chia đôi một đơn vị tiểu cầu để phục vụ cho 2 bệnh nhân. Phòng quan hệ công chúng của Viện Huyết học - Truyền máu Trung ương cũng đang phải liên tục gọi điện mời người dân tới hiến tiểu cầu trong bối cảnh này”, TS Quế chia sẻ.

Dù vậy, tín hiệu tích cực là trong những năm qua, tỷ lệ người hiến tiểu cầu thường xuyên, như trường hợp của anh Kiên, anh Trường, đã tăng lên rất nhiều và có xu hướng tăng dần qua các năm. Thậm chí có những trường hợp đã hiến tiểu cầu tới hơn 100 lần.

Đáng nói, hiến tiểu cầu đòi hỏi tiêu chuẩn khắt khe hơn, thời gian hiến tiểu cầu cũng lâu hơn nhiều so với hiến máu toàn phần (từ 45 đến 120 phút thay vì 5 phút khi hiến máu). Dù vậy, hàng trăm, hàng ngàn người chấp nhận làm việc này vì những người họ không quen biết.

Tới năm 2021, số lượng tiểu cầu thu được là 33.314 đơn vị. Và năm nay, tính đến 28/10, viện đã tiếp nhận được 24.920 đơn vị tiểu cầu từ 8.198 người hiến (trung bình mỗi người hiến 3 lần). Khác với hiến máu, để hiến tiểu cầu, người dân phải có lượng tiểu cầu đảm bảo tiêu chuẩn nhất định (thường được đánh giá trong quá trình hiến máu toàn phần) và đủ sức khỏe.

Chưa kể, người hiến tiểu cầu phải nặng từ 50 kg trở lên. Số lượng tiểu cầu cũng phải đảm bảo và có các lần hiến máu trước an toàn. Đổi lại, người hiến có thể quay lại tiếp tục hiến thêm chỉ sau khoảng 3 tuần.

Theo Zing

Xem thêm: Bất chấp mai đi thi, nam sinh vượt 30km đi hiến máu hiếm cứu người