Ý nghĩa chắp tay trong đạo Phật

Chắp tay cung kính là cách lễ bái từ xa xưa ở Ấn Độ cổ đại, được ứng dụng trong đạo Phật.

Chi Nguyễn
Chi Nguyễn 03/02
Theo dõi
Sống Đẹp
Nguồn: Internet

Người Phật tử khi tụng kinh lễ bái, chào hỏi nhau thường làm hành động chắp tay. Chắp tay là cách lễ bái từ xa xưa ở Ấn Độ cổ đại, được ứng dụng trong đạo Phật.

chap-tay-trong-dao-phat
Người Phật tử khi tụng kinh lễ bái, chào hỏi nhau thường làm hành động chắp tay.

Chắp tay (Ãnjali) còn có nghĩa là Hiệp chưởng, Hiệp thập. Trong Từ điển Phật học Huệ Quang (tập 4, tr. 2863) có ghi rằng: "Chắp hai bàn tay, tập trung tư tưởng, cung kính lễ bái. Đây là cách lễ bái xa xưa ở Ấn Độ, được Phật giáo thực hành theo". Ngoài thể hiện cung kính chân tâm, hiệp chưởng còn có nghĩa là hướng về nguồn cội, đạt tới chỗ phi quyền, phi thật, sự lý khế hợp.

chap-tay-trong-dao-phat
Chắp hai bàn tay, tập trung tư tưởng, cung kính lễ bái. Đây là cách lễ bái xa xưa ở Ấn Độ, được Phật giáo thực hành theo

Người Ấn Độ quan niệm, tay phải là tay thần thánh còn tay trái là tay bất tịnh, khi hai bàn tay hiệp lại (tức chắp lại) thì trở thành sự hợp nhất giữa thánh thiện và nhiễm ô. "Bất cấu bất tịnh" trong Bát Nhã Tâm Kinh chính là biểu hiện cho hành động Hiệp chưởng này, tức là thể hiện bộ mặt chân thật của con người.

Hiệp chưởng cũng xuất hiện nhiều trong các kinh luận Phật giáo, chẳng hạn như trong Phẩm Phương Tiện Kinh Pháp Hoa (Đại 9, 9 Hạ) có viết: "Cung kính hiệp chưởng lễ". Còn trong Kinh Quán Vô Lượng Thọ (Đại 12, 345 Thượng) có ghi rằng: "Hiệp chưởng chắp tay, khen ngợi chư Phật). Trong Đại Đường Tây Vực Ký 2, hiệp chưởng là một trong 9 cách lễ tại Ấn Độ. 

chap-tay-trong-dao-phat
Trong Đại Nhật Kinh Sớ 13 có nêu ra 12 cách hiệp chưởng khác nhau.

Trong Đại Nhật Kinh Sớ 13 có nêu ra 12 cách hiệp chưởng khác nhau, mỗi loại hiệp chưởng đều có ý nghĩa riêng biệt:

Kiên thật tâm hiệp chưởng: Tức là hai tay chắp chặt, đầu ngón tay bằng nhau.

Hư tâm hiệp chưởng (không tâm hiệp chưởng): Chắp hai bàn tay, hơi rỗng giữa các ngón tay, các đầu ngón tay bằng nhau.

Vị (hai) liên hiệp chưởng: Các ngón tay xếp bằng nhau, chắp lại, lòng bàn tay phình ra, tạo hình búp sen.

Sơ các liên hiệp chưởng: Chắp hai ngón cái và ngón út dính lại, hở các ngón còn lại, tạo hình hoa sen hàm tiếu.

Hiển lộ hiệp chưởng: Hai bàn tay chạm đầu, ngửa lên.

Trì thủy hiệp chưởng: Hai bàn tay ngửa lên như trước, dáng khum lại tựa đang vốc nước.

Quy mạng hiệp chưởng (tức Kim cang hiệp chưởng): Đặt ngón tay bàn tay phải (tay mặt) lên trên ngón của bàn tay trái).

Phản xoa hiệp chưởng: Hai tay chắp ngược đầu nhau, đặt tay phải trên tay trái.

Phản tịch (bối) hổ tương trước hiệp chưởng: Đặt lưng hay bàn tay đấu nhau, tay phải để ngửa trên lưng bàn tay trái,

Hoành trụ chi hiệp chưởng: Đặt hai bàn tay nằm ngửa, để đầu hai ngón trỏ đụng nhau.

Phúc thủ hiệp chưởng: Úp hai bàn tay, để hai ngón cái chạm nhau.

Thiện tai là gì?

Đọc thêm

Thủ ấn hay còn gọi là thủ ấn Phật, là dấu ấn thể hiện hoặc khắc họa tư thế tay đặc biệt, vừa là cử chỉ tự nhiên, vừa là dấu hiệu của tính chất Phật (Phật tính).

Thủ ấn là gì? 7 thủ ấn quan trọng trong Phật giáo
0 Bình luận

Như lý tác ý hay còn gọi là lý khởi tư duy là thuật ngữ nói về cách nhìn sự vật, hiện tượng một cách đúng đắn theo quan điểm đạo Phật.

Như lý tác ý là gì?
0 Bình luận

Thân trung ấm là khoảng thời gian luân chuyển trạng thái từ cảnh giới này sang cảnh giới khác. Sau khi chết, linh hồn sẽ tách rời khỏi thân xác và trải qua 49 ngày trong trạng thái thân trung ấm để chuẩn bị tái sinh vào một trong 6 ngả luân hồi.

Thân trung ấm là gì và các giai đoạn của thân trung ấm
0 Bình luận

Tin liên quan

Người đời ví đôi mắt là cửa sổ tâm hồn là vì dù có thầm kín, che giấu thế nào thì mọi hạnh phúc, an lạc hay phiền não, khổ đau đều vô tình mà hé lộ.

Vì sao lại nói 'đôi mắt là cửa sổ tâm hồn'?
0 Bình luận

Nếu đã từng dành thanh xuân của mình cho Hà Nội thì bạn thật sự là một người may mắn. Những câu nói hay về Hà Nội dưới đây chắc chắn sẽ khiến bạn cảm thấy thổn thức về một Hà Nội dịu dàng, cổ kính và tràn đầy kỷ niệm đẹp.

Những câu nói hay về Hà Nội mộc mạc nên thơ khiến ai cũng phải xao xuyến
0 Bình luận

Đại lộ Champs Élysées mang vẻ đẹp hoàn mỹ và được mệnh danh là con đường đẹp nhất, lộng lẫy nhất hành tinh.

Những điều chưa biết về Champs Élysées - đại lộ đẹp nhất, đắt đỏ nhất hành tinh
0 Bình luận


Bài mới

TS Phật học Khangser Rinpoche - tác giả 'Làm chủ cuộc đời, sống hạnh phúc' đến Việt Nam

Năm 2025, TS Phật học Khangser Rinpoche trở lại Việt Nam với chỗi Pháp hội quy mô lớn nhất từ trước đến nay nhằm lan tỏa về một hành trình tràn ngập tình yêu thương và hạnh phúc.

Ngài Khangser Rinpoche thăm và giảng pháp tại chùa Bái Đính và các địa phương

Pháp Hội 2025 do Tôn sư Khangser Rinpoche chủ trì sẽ diễn ra tại nhiều tỉnh thành trên cả nước từ tháng 3 đến đầu tháng 4/2025. Đây là cơ hội quý báu để Phật tử Việt Nam được tiếp cận và học hỏi giáo lý từ một bậc thầy uyên bác.

Hội Xuân Yên Tử vùng đất linh thiêng trong kí ức của người Việt từ xưa tới nay

Theo thông tin chính thức từ Ban tổ chức, Lễ hội Xuân Yên Tử 2025 được chính thức khai hội vào ngày 10, tháng Giêng, năm Ất Tỵ (tức ngày 07/02/2025) tại Trung tâm Văn hóa Trúc Lâm (xã Thượng Yên Công, TP Uông Bí) và kéo dài suốt ba tháng đầu năm.

Phật gia giảng 'tướng do tâm sinh': Tâm an thì đất bằng, không chấp cầu thì ung dung

Tướng tại tâm sinh, tâm an thì đất bằng, không chấp không cầu thì ung dung, tự tại. Đó là cái quy luật bất di bất dịch trong cuộc đời này...

Đức Phật giảng về 2 dạng người hiếm có khó tìm trên đời: Ai may mắn gặp nhất định phải học hỏi

Đức Phật nói "trên đời có hai hạng người tốt nhất. Một là hạng người không bao giờ lầm lỗi. Còn hạng thứ hai là biết mình lầm lỗi mà lo ăn năn, sám hối, tránh không tái phạm”.

Đức Phật dạy: Ngày nào tâm bình an ấy là ngày tốt

Nếu tin vào nhân quả thì ngày nào hội tụ đủ duyên lành thì đó là ngày tốt. Mỗi người luôn sống đạo đức, tạo phước thiện nhiều thì đó là ngày tốt. 

18 nhọt độc - Câu chuyện Phật giáo về luật nhân quả

Vì kiếp trước xem nhẹ mạng người vô tội nên kiếp này vị hòa thượng phải chịu nỗi đau đớn. Đó là luật nhân quả báo ứng.

Xin thầy hãy cởi trói cho con - Câu chuyện Phật giáo đáng suy ngẫm

Năm 12 tuổi, Tứ Tổ lên chùa nhờ Thiền sư Đạo Tín cởi trói. Khi nghe thiền sư nói một câu chí lý, Tứ Tổ lập tức thấy mình được giải thoát.

Đức Phật dạy: Phụ nữ só 5 nỗi khổ cần được thấu hiểu

Phụ nữ thân mang thiên chức làm mẹ nên có cấu trúc sinh lý đặc thù, làm phái yêu và dĩ nhiên có những nỗi khổ riêng khác biệt với phái mạnh.

Quy định về việc tấn phong Giáo phẩm Thượng tọa Giáo hội Phật giáo Việt Nam

Tấn phong hàng giáo phẩm Thượng tọa đối với các vị Đại đức có tuổi đời từ 45 tuổi trở lên, tuổi đạo từ 25 hạ lạp trở lên, có đạo hạnh tốt, có công đức với đạo pháp và dân tộc, có đóng góp cho Giáo hội Phật giáo Việt Nam.

3 nguyên tắc nhẩm niệm khi đứng trước Bồ Tát Quan Thế Âm để được phù hộ độ trì một đời bình an

Bạn hãy ghi nhớ 3 nguyên tắc khấn niệm Bồ Tát Quán Thế Âm dưới đây để có thể được Ngài phù hộ độ trì cho tai qua nạn khỏi, một đời bình an.

3 câu chuyện ngắn nơi cửa Phật giúp ngộ ra trí huệ thâm sâu của cả đời người

Những câu chuyện ngắn nơi cửa Phật dưới đây chứa đựng triết lý nhân sinh sâu sắc của cả đời người có thể giúp bạn ngộ ra nhiều điều.

Tổ thiện nguyện Hoa Sen: Cúng dường chư Tăng Ni mùa An cư kiết hạ

Ngày 23/6/2024, Tổ thiện nguyện Hoa Sen đã tổ chức thành công chương trình cúng dường chư Tăng Ni trong mùa an cư kiết hạ, một nét đẹp văn hoá trong Phật giáo. Đây là dịp các Tăng Ni thúc liễm thân tâm, trau dồi Tam vô lậu học (Giới - Định - Tuệ), tinh tấn tu đạo trong suốt 3 tháng.

GHPGVN kỷ luật Thượng tọa Thích Chân Quang: Cấm thuyết giảng dưới mọi hình thức trong 2 năm

Giáo hội Phật giáo Việt Nam đã có biện pháp kỷ luật với Thượng tọa Thích Chân Quang, trong đó có nội dung không được thuyết giảng dưới mọi hình thức trong 2 năm.

Cửa thiền sáng chữ tâm của nhà sư Thích Minh Đạo

Thiền thất của nhà sư Thích Minh Đạo là mái nhà chung của trẻ em mồ côi, lang thang cơ nhỡ...

13 hạnh đầu đà hay 12 hạnh đầu đà?

13 pháp tu hạnh đầu đà cốt để tôi luyện thâm tâm, bằng cách diệt trừ lòng tham trước đối với ba vấn đề thiết yếu của cuộc sống thường nhật là cơm nước, quần áo và chỗ ở.

Đề xuất