Vì sao Lý Chiêu Hoàng không được thờ trong tôn miếu nhà Lý?

Nhà Lý bắt đầu khi Lý Công Uẩn được tôn làm vua và dời đô từ Hoa Lư về Thăng Long năm 1010. Và nhà Lý suy vong khi Lý Chiêu Hoàng nhường ngôi cho chồng là Trần Cảnh năm 1225. Vắt từ thời Lý mạt sang thời nhà Trần vẫn còn nhiều bí ẩn ít người biết.

Đỗ Thu Nga
Sống Đẹp
Nguồn: Internet

Nhà Lý là triều đình đầu đâu tiên nắm giữ chính quyền một cách dài lâu đến hơn 200 trăm năm, khác với các vương triều cũ trước đó chỉ tồn tại vài chục năm. Năm 1054, Lý Thánh Tông đổi quốc hiệu từ Đại Cồ Việt thành Đại Việt, mở ra kỷ nguyên Đại Việt rực rỡ nhất trong lịch sử Việt Nam. Những năm nhà Lý hùng mạnh, đất nước phát triển mọi mặt, lòng dân đồng thuận đánh bại cuộc xâm lăng lần thứ 2 của Đại Tống.

Thế nhưng những năm cuối của thời nhà Lý lại là bức tranh u ám đối lập với thuở sơ khai. Những vị vu tài hèn đức mọn, đặc biệt là Lý Cao Tông hoang chơi da đọa, con trai Lý Hạo Sảm u tối, nhu nhược. Đất nước lâm vào cảnh rối ren, vua Lý Cao Tông loay hoay không tìm được lối ra để ứng phó sự nổi loạn của Quách Bốc. Cuộc chiến giữa các sứ quân, hào trưởng địa phương ngàng càng hỗn loạn và nhà Lý không còn khả năng trấn áp. 

Trong cơn hoảng loạn ấy, Lý Cao Tông rời bỏ Thăng Long chốn về phủ Thiên Trường nương nhà nhà dân làm nghề chài lưới. Trong thời gian này, Thái tử Sảm (con vua Cao Tông) lấy cô gái họ Trần (Trần Thị Dung) làm vợ. Từ đó, anh em họ Trần chiêu mộ binh sĩ giúp Thái tử Sảm trừng trị Quách Bốc, đón vua Lý Cao Tông về kinh. Cao Tông làm vua thêm 1 năm nữa thì băng hà khi mới 38 tuổi.

Vì lý do gì mà Lý Chiêu Hoàng không được thờ trong tôn miếu nhà Lý?

Triều đại này trải qua 9 vị hoàng đế, 8 vị được thờ tại đền Đô ở phía Đông làng Cổ Pháp (nay là đền Lý Bát Đế thuộc khu phố Thượng, phường Đình Bảng, thị xã Từ Sơn, Bắc Ninh) để ngày ngày đón hào quang bình minh.

Còn vị vua thứ 9 là  Lý Chiêu Hoàng lại được thờ riêng tại đền Rồng ở phía Tây để hoàng hôn rọi vào rồi nhạt dần cho đến khi màn đêm buông xuống, bóng tối bao phủ, không gian trở nên ảm đạm như mang nỗi u uẩn về số phận của nữ vương duy nhất trong lịch sử triều Lý.

Có rất nhiều ý kiến khác nhau nhưng phần lớn đều cho rằng, vì vua bà đã để mất ngôi nhà Lý, là mang tội với dòng tộc, vì thế không được thừa nhận, phải thờ riêng. Song cũng có ý kiến cho rằng, do bà đã đi lấy chồng nên thuộc tôn thất nhà Trần, không được thờ chung với các bận tiên vương. Tuy là một vị vua chính thức của nhà Lý nhưng Lý Chiêu Hoàng đã không được sử sách công nhận một cách công bằng.

Vi-sao-Ly-Chieu-Hoang-khong-duoc-tho-trong-ton-mieu-nha-Ly-0
Tranh minh họa Lý Chiêu Hoàng

Sử chép, năm 1211, Thái tử Lý Hạo Sảm kế vị, lấy hiệu Huệ Tông. Khi ấy các thế lực chống đối nổi dậy như ong vỡ tổ, đói kém triền miên, nói chung cơ nghiệp mà Lý Huệ Tông kế thừa từ vua tra là môt vương triều suy thoái, mục ruỗng.

Huệ Tông 15 tuổi đăng cơ, tiếp quản triều chính nhưng kém tài đức, tình tình nhu nhược, u mê. Tháng 12/1216, Trần Thị Dung được phong hậu. Kể từ đó, anh em họ Trần tiến sâu vào nội cung, chiếm các chức quan trọng yếu trong triều.

Trần Tự Khánh làm Phụ chính Thái úy, Trần Thừa làm Nội thị Phán thủ, các anh trai của bà hậu, chưa kể người em họ Trần Thủ Độ và hơn  500 anh em dòng tộc Trần nắm giữ những công việc quan trọng khác.

Huệ Tông không có con trai nên lập Chiêu Thánh công chúa làm Thái tử và truyền ngôi báu cho. Lý Chiêu Hoàng tại vị được 2 năm thì nhương ngôi cho chồng là Trần Cảnh. 

Vương triều nhà Lý chính thức kết thúc, mở ra thời đại của nhà Trần. Trần Cảnh đăng cơ, lấy hiệu là Trần Thái Tông.

Vì sao Trần Cảnh không được hậu thế gọi là Trần Thái Tổ

Triều đại nhà Trần cũng giống như nhà Lý, nhà Lê, nhà Nguyễn... nhưng sao Trần Cảnh không được hậu thế gọi là Trần Thái Tổ? Vào thời nhà Lý, nhà Trần, Phật giáo được xem là quốc đạo, vì vậy nhà vua thường nắm triều chính vài năm thì nhường lại ngôi cho con để vào chùa tu hành, phụng chức Thái Thượng hoàng, đồng thời "tu nhân tích đức" cho đời sau.

Năm 1224, dưới sức ép của Trần Thủ Độ, vua Lý Huệ Tông chính thức nhường ngôi cho con gái là Lý Chiêu Hoàng lúc 6 tuổi, và ông vào chùa Chân Giáo tu hành.

Từ khi Chiêu Hoàng lên ngôi thì ốm triền miên, kéo dài hơn 6 tháng, gầy còm, xanh xao, kém ăn, mất ngủ, nhiều lang y tài giỏi trong nước đến bắt bệnh bốc thuốc nhưng không hiệu quả.

Lúc đó, Nội thị Phán thủ Trần Thừa có cậu con là Trần Cảnh tầm tuổi vua nên Trần Thủ Độ đã bày mưu đưa Trần Cảnh vào cung làm Chính thủ phục vụ vua nữ. Từ ngày đưa Trần Cảnh vào, hai đứa trẻ hợp nhau, bệnh vua thuyên giảm... 

Vi-sao-Ly-Chieu-Hoang-khong-duoc-tho-trong-ton-mieu-nha-Ly-4
Tranh minh họa Trần Cảnh

Khâm định Việt Sử Thông Giám Cương Mục viết: “Một hôm, Chiêu Hoàng lại lấy cái khăn trầu ném cho Trần Cảnh. Trần Cảnh lạy, nhận lấy, rồi mách với Thủ Độ. Thủ Độ liền đem gia thuộc và họ hàng vào trong cung cấm, sai đóng các cửa thành lại. Trăm quan tiến triều không vào được. Thủ Độ nhân thế, loan báo cho mọi người: "Bệ hạ đã có chồng rồi!". Các quan đều vâng lời và xin chọn ngày vào hầu để làm lễ yết kiến”.

Dưới sự đạo diễn của Trần Thủ Độ, vở kịch chuyển ngôi từ họ Lý sang họ Trần diễn ra thuận lợi vào năm 1225 ở điện Thiên An. Lý Chiêu Hoàng xuống chiếu nhường ngôi cho chồng. Trần Cảnh mở ra vương triều nhà Trần nhưng hậu thế không gọi ông là Trần Thái Tổ vì  đây là sự sắp đặt của 3 người lớn nắm quyền lực gồm Trần Thừa, Trần Thủ Độ và Trần Thị Dung. Việc Trần Cảnh được họ Lý nhường ngôi lên làm vua lấy hiệu là Thái Tông thì theo lẽ cha Trần Cảnh là Trần Thừa, dù chưa làm vua giây phút nào vẫn được tôn lên làm Thượng hoàng.

Xem thêm: Lý Chiêu Hoàng - nữ đế vương "hồng nhan đọa kiếp"

Đang tải bình luận...

Đọc thêm

Chính những bà hậu vì tư tình riêng hoặc tham quyền lực mà sử dụng những kẻ bất tài nên khiến nhà Lý từ buổi thịnh trị đến ngày suy yếu. Cuối cùng, giang sơn rơi vào tay nhà Trần.

Chân dung 4 bà Thái hậu tạo sóng gió, góp phần khiến nhà Lý sụp đổ, giang sơn rơi vào tay họ Trần
0 Bình luận

Lý Công Uẩn (Lý Thái Tổ) cùng với triều đình nhà Lý làm rạng danh nước Việt, viết nên trang sử hào hùng trong thời kỳ xây dựng, bảo vệ và phát triển đất nước.

10 điều thú vị về cuộc đời Lý Công Uẩn - vị hoàng đế khởi dựng nhà Lý
0 Bình luận

Mỗi khi lật lại trang sử hai nhà Lý, Trần, hậu thế đều thấy hiện lên câu chuyện: Trần Thủ Độ tàn sát tôn tộc nhà Lý. Và cho đến nay, "vụ án" này vẫn đang được giải mã và vẫn chưa có hồi kết.

Lật lại “vụ án” tàn sát tôn tộc nhà Lý và thử minh oan cho Thái sư Trần Thủ Độ
0 Bình luận

img

Bài mới

Trên đường công tác, hai bác sĩ pháp y kịp thời cứu người phụ nữ bất tỉnh, giành lại sự sống trong gang tấc

Đang trên đường công tác, bác sĩ pháp y phát hiện người phụ nữ bất tỉnh bên đường, lập tức kiểm tra và đưa đi cấp cứu, giành lại sự sống trong gang tấc.

Hải An
Hải An 12 giờ trước
MTTQ Việt Nam tặng 30.000 suất quà cho người nghèo, người khó khăn dịp tết 2026

Mặt trận Tổ quốc Việt Nam sẽ trao 30.000 suất quà tới người nghèo, công nhân lao động và người có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn trên cả nước nhân dịp tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026.

Hải An
Hải An 4 ngày trước
Công an Đà Nẵng lội xuống cống sâu, giúp du khách lấy lại điện thoại

Du khách Hồng Kông (Trung Quốc) làm rơi điện thoại xuống cống thoát nước khi du lịch và đã được công an hỗ trợ, lấy lại tài sản.

Hải An
Hải An 5 ngày trước
'Xóm trọ 0 đồng' của bệnh nhân chạy thận ở Quảng Ninh

Xóm trọ 0 đồng ở phường Hồng Gai đã giúp nhiều bệnh nhân chạy thận bớt gánh nặng chi phí và có thêm động lực vượt qua bệnh tật.

Hải An
Hải An 6 ngày trước
Ca sĩ Đức Phúc gây 'sốt' vì muốn tặng xe mới cho một bác xe ôm lớn tuổi

Ca sĩ Đức Phúc đang nỗ lực tìm kiếm bác xe ôm lớn tuổi bị hủy chuyến vì xe Wave cũ, mong muốn tặng xe mới giúp ông mưu sinh dễ dàng hơn.

Hải An
Hải An 24/12
Chuyên gia Viện đào tạo và Phát triển nhân lực trang bị kỹ năng mềm cho sinh viên trường Cao đẳng

Vừa qua, Sở Giáo dục và Đào tạo Cà Mau đã phối hợp cùng Viện Đào tạo và Phát triển nhân lực (itd) tổ chức Chương trình tập huấn kiến thức, kỹ năng mềm dành cho sinh viên các trường cao đẳng trên địa bàn tỉnh.

MỌT 2025: VỌNG MIÊN - NGÀY HỘI MUA BÁN VÀ TRAO ĐỔI SÁCH LAN TỎA TRÁI TIM ẤM ÁP CỦA THẾ HỆ TRẺ

The 1% Fund là một dự án thiện nguyện được thành lập bởi học sinh trường THPT Chuyên Hà Nội - Amsterdam và THPT Chuyên Nguyễn Huệ với châm ngôn “One percent. One change” - một phần trăm tấm lòng của mỗi người cũng có thể kiến tạo một sức ảnh hưởng nhất định đến cộng đồng. Cho đến nay, dự án đã đi được hơn nửa chặng đường của mùa 10, cùng với thật nhiều hoạt động sôi nổi qua những dấu mốc thành công đáng tự hào qua các mùa sự kiện chính MỌT - GOM và tiền sự kiện SAN.

Nữ shipper Nghệ An được nhà hảo tâm giấu tên tặng 20 triệu đồng sau khi đánh rơi trong lúc đi giao hàng

Chị Vũ Thị Hoài (33 tuổi, Nghệ An) mới đây đã được một nhà hảo tâm giấu tên tặng 20 triệu đồng sau khi đánh rơi túi tiền trong lúc chở con gái 10 tháng tuổi đi giao hàng.

Cô gái Việt và mối nhân duyên đặc biệt với 'bà ngoại' ở Pháp

Từ khi gặp cụ bà 86 tuổi tại Pháp, cuộc sống của cô gái Việt - Nguyễn Trang đã thay đổi rất nhiều. Bà dành tình thương, chăm sóc Trang như bà ngoại chăm sóc cháu gái, khiến cô vô cùng cảm động và hạnh phúc.

Hải An
Hải An 15/12
78win lan tỏa hơi ấm nghĩa tình

Nghệ An những ngày cuối năm vẫn còn ngổn ngang dấu vết của những  cơn bão vừa đi qua. Con đường làng bị bùn đất phủ loang lổ, những hàng rào đổ nghiêng, mái tôn nhà dân bị gió cuốn bật tung từng mảng. Mùi ẩm lạnh của mưa và những đêm mất ngủ vì gió rít như vẫn còn đọng lại trên đôi mắt của người dân nơi đây. Cả vùng quê hiền lành vốn bình yên lại phải trải qua thêm một lần thử thách nghiệt ngã của thiên nhiên.

Hải An
Hải An 12/12
Phép màu của sự tử tế: Cô gái trẻ ở Phú Thọ giữ được mạng sống nhờ 1 bình luận vu vơ trên mạng xã hội trong lúc tuyệt vọng

Chỉ một dòng bình luận vô thức trong lúc tuyệt vọng: “Ước gì Vingroup có thể hỗ trợ cho mình 1 chiếc máy thở nho nhỏ thôi, mình rất cần sự sống từ nó”, cô gái sinh năm 1994 đã có cơ hội được sống tiếp.

Ra mắt Ngôi nhà cựu lưu học sinh Việt Nam trường Đại học Sư phạm Nam Ninh (Trung Quốc)

Chiều 9/12, tại Hà Nội đã diễn ra buổi ra mắt Ngôi nhà cựu lưu học sinh Việt Nam trường Đại học Sư phạm Nam Ninh (Trung Quốc), nhằm kết nối cộng đồng cựu sinh viên, thúc đẩy hợp tác giáo dục giữa hai nước Việt – Trung.

Thanh Tú
Thanh Tú 09/12
Trúng số 18 tỷ, người đàn ông TP.HCM gửi 100 triệu mua gạo từ thiện tặng cho bà con khó khăn

Nhận 100 triệu đồng từ vị khách trúng số 18 tỷ, bà Thùy Dương góp thêm 38 triệu để mua 8 tấn gạo tặng cho bà con khó khăn.

Hải An
Hải An 08/12
Ấm lòng trước “núi gạo” của người dân Ninh Bình ủng hộ bà con vùng lũ miền Trung

Những ngày này, tại điểm tiếp nhận hàng hoá cứu trợ đồng bào vùng lũ miền Trung ở phường Nam Định (tỉnh Ninh Bình), người dân liên tục mang gạo cùng nhiều nhu yếu phẩm tới ủng hộ.

Xúc động khoảnh khắc chú rể đẩy xe lăn đưa cô dâu vào lễ đường

Khoảnh khắc chú rể đẩy xe lăn đưa cô dâu vào lễ đường, không chỉ cô dâu xúc động nghẹn ngào mà người thân, quan khách xung quanh cũng sut sùi lau nước mắt.

img
Đề xuất