Hành trình từ rẫy cà phê tới Amazon của chàng trai Tây Nguyên: Muốn đi du học để trở về Việt Nam cống hiến

Bảng thành tích của Đỗ Liên Quang:

- Học bổng toàn phần Các Trường Liên Kết Thế Giới (UWC) Hà Lan và Đại học Duke, Mỹ

- Lãnh đạo hiệp hội sinh viên quốc tế tại Duke

- Lãnh đạo hội đồng tư vấn sinh viên ĐH Duke Kunshan

- Sáng lập hội Sinh viên quốc tế tại ĐH Duke Kunshan

- Lãnh đạo và cố vấn dự án Southeast Asian Service Leadership Network - SEALNet Việt Nam 2013, 2014

- Đồng sáng lập và tổ chức Diễn đàn Tuổi trẻ Tây Nguyên (sáng lập năm 2011)

- Tham gia các hội nghị về lãnh đạo ở các trường đại học Macalester, Notre Dame, Duke

- Tham gia chương trình phục vụ cộng đồng DukeEngage 2013 và tình nguyện với tổ chức Social Entrepreneur Corps ở Guatemala

- Tư vấn nghề nghiệp cho sinh viên đại học Duke.

"Tôi muốn đi du học để khám phá thế giới"

"Tôi muốn đi du học để khám phá thế giới rộng lớn bên ngoài, một thế giới to hơn ngôi làng của tôi, to hơn con đường từ nhà tới trường và từ nhà lên rẫy của tôi. Tôi muốn nhìn xa hơn những đồi cà phê xanh ngát", đó là tự sự của Đỗ Liên Quang ở bìa cuốn sách "Từ trường làng vẫn ra thế giới" của Quang.

Hành trình Đỗ Liên Quang (SN 1993) đã trải qua và thấy khâm phục sự quyết tâm, nghị lực và sự già dặn trong suy nghĩ của chàng trai khi ấy mới chỉ là học sinh lớp 11 ở một ngôi làng trồng cà phê trên cao nguyên Đắk Lắk.

Câu chuyện vượt khó của Đỗ Liên Quang đã khá xa rồi, khi ấy là năm 2010, đến nay đã 1 thập kỷ. Và giờ đây, Liên Quang đã làm việc trong Tập đoàn bán lẻ hàng đầu thế giới Amazon của Mỹ.

Ước mơ du học vô tình đến với Đỗ Liên Quang vào năm lớp 11, khi đọc báo biết đến học bổng cấp 3 của các trường Thế giới Liên kết (UWC, bao gồm 17 trường học trải khắp 4 châu lục, học sinh đến từ nhiều nước). Quang âm thầm làm hồ sơ, xin thư giới thiệu.

Khó khăn nhất khi ấy có lẽ là viết bài luận tiếng Anh cả nghìn từ, mà trước giờ viết vài câu với Quang đã là rất chật vật rồi. Thầy giáo ngoại ngữ đã từ chối giúp đỡ vì nghĩ chẳng có cơ hội nào cho một học sinh tỉnh lẻ. Và Quang quyết định "tự thân vận động", viết đi viết lại nhiều lần cùng với trợ thủ đắc lực là google dịch và từ điển.

Và cú liều này cho Quang cơ hội đi tiếp vào vòng phỏng vấn. Liên Quang quyết giữ bí mật nên chỉ thông báo ngắn gọn cho cha mẹ là: "Con cần ra Hà Nội vài ngày". Đã quen với tính cách tự lập của cậu cả từ nhỏ, ông Đỗ Liên Gang (53 tuổi) và bà Phan Thị Triệc (52 tuổi) không hỏi thêm, họ chỉ đưa con chiếc điện thoại "cục gạch" để liên lạc.

Lần đầu tiên rời làng ra phố, những tòa nhà cao tầng và dòng người tấp nập khiến Liên Quang phấn khích vô cùng. Song đến ngày phỏng vấn, ở bên các bạn đến từ các trường chuyên nổi tiếng, Quang lo lắng vô cùng. Đối diện với 4 vị giám khảo, hai lần cậu không hiểu câu hỏi tiếng Anh, đành phải hỏi bằng tiếng Việt.

Khi giám khảo người Tây duy nhất trong phòng lên tiếng: "Tại sao em lại hứng thú với học bổng này?", Quang không còn sợ nữa, bởi đây là câu hỏi cậu đã suy nghĩ, đợi chờ.

Liên Quang kể về những tháng ngày tươi đẹp bên gia đình, bạn bè. Về bản thân luôn nỗ lực học tập, về hàng chục hoạt động ngoại khóa đã tham gia. Chàng trai còn kể về những khó khăn khi làm hồ sơ, viết bài luận và ước mơ trong mình lớn đến nhường nào... 

Và sự nỗ lực không ngừng đã giúp Liên Quang giành được học bổng toàn phần. Bố mẹ vui một, Liên Quang vui 8,9 phần. 

"Tin Quang đỗ học bổng du học cấp 3 là một điều vô cùng lạ lẫm tại thời điểm đó, bởi khái niệm du học xa xôi với chỗ chúng tôi, huống gì còn học ở nước ngoài từ trung học phổ thông. Quang là học sinh đầu tiên trong tỉnh làm được điều đó", cô Bùi Thị Ngọc Tú, cô giáo chủ nhiệm của Quang tại Trường THPT huyện Krông Ana nói.

Vào mùa thu năm 2010, chàng trai 17 tuổi lên đường sang Hà Lan. Những giây phút háo hức ban đầu sớm qua khi Quang nhận khoảng cách của mình với bạn bè. Vốn tiếng Anh ít ỏi của cậu không thể áp dụng được ở đây. 3 tháng đầu, Liên Quang nói chẳng ai hiểu gì cả. Trong giờ học, phải mang từ điển ra soi.

"Tôi luôn cố tham gia vào các buổi tụ tập để có thể hòa nhập với các bạn, nhưng rồi nhận ra sẽ chẳng bao giờ hiểu những tình huống mà mọi người nói, vì mình chưa bao giờ được trải qua. Đó là hệ quả khó tránh khi mình thuộc về một tầng lớp khác và tiếng Anh kém. Có thời điểm tôi đã rất tự ti", chàng trai bộc bạch.

Nhưng bù lại, Liên Quang có thế mạnh riêng của mình. Trước mỗi giờ học, cậu luôn tra hết tất cả các kiến thức có trong sách vở. Toán và Hóa là hai môn giúp Quang có điểm cao nhất, nhì lớp. Môn tiếng Anh cậu lại được giáo viên quý vì chăm chỉ. Hai năm học cũng trôi qua với những điểm số ngày một tốt hơn. 

Hai năm học ở Hà Lan qua nhanh, Liên Quang phải nộp hồ sơ vào Đại học. Vẫn còn tự ti nên Quang không dám gửi nguyện vọng đến các trường hàng đầu ở Mỹ, chỉ gửi nguyện vọng vào trường nhỏ. Nhưng tình cờ một người bạn giúp cậu "khai sáng": "Cậu có nhớ bộ phim Bollywood mà mình xem không? Three Idiots. Trong bộ phim đó Raju đã rất sợ hãi và không dám theo đuổi ước mơ của mình, nhưng rồi cậu ấy nhận ra cuộc sống sẽ không thể thay đổi nếu mình không phá vỡ sự sợ hãi vô hình".

Nhờ đó mà Quang đã tìm ra 2 trường Đại học top đầu của Mỹ là còn hạn nộp hồ sơ và chỉ còn  một ngày nữa là hết hạn. Quang quyết định gửi "tấm vé" cuối cùng vào Đại học Duke, bang North Carolina. Hóa ra Liên Quang đã đánh giá thấp bản thân. Kết quả, nah là 1 trong gần chục học sinh của toàn khóa (50 người) giành được học bổng từ những trường danh giá. Chưa kể cậu có thể lựa chọn 4 trường nhỏ hơn. 

"Điều lớn nhất mình học được ở trường liên kết thế giới là xây dựng tình bạn với bạn bè từ các nước, sự quan trọng của việc cởi mở suy nghĩ, sẵn sàng học hỏi và nhìn nhận vấn đề từ nhiều khía cạnh. Mỗi người khi kể một câu chuyện thì chỉ kể từ khía cạnh của họ, để có cái nhìn toàn diện, chúng ta phải chủ động tìm kiếm những thông tin không có sẵn", Quang  nói.

Sau khi suy nghĩ, Liên Quang quyết định chọn học Đại học Duke – ngôi trường danh tiếng cấp học bổng 70.000 USD/ năm cho chàng trai Việt. Ngành học mà anh theo đuổi là não bộ học (Neuroscience). Quang học ngành này là vì tò mò muốn tìm hiểu xem não hoạt động thế nào, tạo ra tâm lý và hành động ra sao.

“Các lớp mình chọn học tập trung nhiều hơn về ứng dụng của não bộ học vào các vấn đề khác của xã hội như kinh tế, luật, marketing… Trong một lớp bọn mình học về thuốc phiện và những ảnh hưởng của nó tới xã hội, giáo sư của bọn mình đã mời những người đã cai nghiện thành công tới để chia sẻ về trải nghiệm của họ.

Chỉ tới khi gặp người thật việc thật mình mới nhận ra là nghiện thuốc là một vấn đề với nguyên nhân và cách chữa trị rất phức tạp mà những người làm chính sách không nên đánh đồng tất cả những người nghiện thuốc là một”, Quang hào hứng kể.

Luôn hướng về Việt Nam

Tại Duke, Quang lãnh đạo 35 bạn đến từ 22 nước khác nhau để tổ chức các hoạt động và sự kiện liên quan tới văn hoá, học tập, nghề nghiệp, chính sách nhằm đẩy mạnh đa dạng văn hoá ở Duke, kết nối các nhóm học sinh đến từ các nền văn hoá khác nhau, và đại diện cho tiếng nói của học sinh quốc tế ở Duke. Đồng thời, Quang giúp đỡ tư vấn hướng nghiệp cho học sinh từ cách sửa CV, thư giới thiệu, chuẩn bị phỏng vấn… và tình nguyện dạy kèm học sinh tiểu học ở Mỹ.

Khi Quang tốt nghiệp, người cha "một nắng hai sương" đã bay sang Mỹ để chứng kiến con trai nhận bằng. Đó là chuyến đi đầy thử thách với ông - lần đầu tiên ngồi máy bay, lần đầu tiên ra nước ngoài một mình. Sau lễ tốt nghiệp, Quang đưa bố đi thăm thú thủ đô Washington và thành phố New York.

“Bố mình đã được làm rất nhiều việc ông chưa làm bao giờ, ví dụ như chơi quần vợt, ăn các món ăn từ các nước khác nhau, thăm Nhà Trắng. Có một kỉ niệm nhỏ là bố mình nghiện thuốc lá nặng và dù mẹ mình đã khuyên rất nhiều lần, bố vẫn chưa bỏ được. Trong 2 tuần ở Mỹ, mình nói dối bố mình rằng ở Mỹ cấm hút thuốc lá. Bố mình tin và đã không hút thuốc trong suốt 2 tuần, mình đang tiếp tục động viên để bố mình bỏ hẳn thuốc lá”, Quang tâm sự.

Đỗ Liên Quang sau đó tham gia vào chương trình đào tạo quản lý của công ty Nike ở Mỹ. Sau khi đi làm được 2-3 năm, Quang dự định học tiếp về kinh doanh, luật hoặc quản lý công.

“Ước mơ lớn của mình là sớm quay về Việt Nam, sử dụng những gì mình đã học được để góp phần xây dựng những công ty, tổ chức mà có thể thay đổi được cuộc sống của người dân Việt Nam, mà trước tiên là nơi mình sống”, Quang chia sẻ.

Từ khi đi học, Quang vẫn luôn hướng về Việt Nam. Quang cho biết, hồi còn học đại học, em tổ chức hay tham gia những dự án mang lại cơ hội giáo dục cho các bạn học sinh ở Việt Nam, đặc biệt là ở Tây Nguyên.

Năm 2012, Quang lập ra dự án "Diễn đàn Tuổi trẻ Tây Nguyên", mà vẫn hoạt động tới bây giờ, giới thiệu các bạn học sinh, sinh viên ở Tây Nguyên tới các hoạt động cộng đồng, kỹ năng làm dự án xã hội. Quang cũng làm việc với một nhóm các bạn trẻ để lập ra một chương trình nữa là một trại hè quốc tế, đem các bạn sinh viên quốc tế tới để giao lưu với các bạn học sinh cấp 3 ở Tây Nguyên.

Với cuốn sách "Trường làng vẫn ra thế giới", Quang muốn ghi lại hành trình đã đi qua của mình, là một sự tự ghi nhớ và cũng là mong truyền cảm hứng cho các bạn học sinh ở Việt Nam, những ai đọc cuốn sách này, sẽ cố gắng rèn rũa để bản thân luôn tốt lên.

"Điều duy nhất ngăn cản chúng ta chính là suy nghĩ của chính bản thân mình. Hãy tin vào bản thân và đừng tin vào những gì coi là thường lệ. Nếu chúng ta có thể giải phóng được niềm tin của mình, chúng ta sẽ dám ước mơ những điều to lớn hơn… Ngày hôm đó trên chuyến xe đò, tôi đã quyết định với bản thân sẽ mang theo niềm tin đó suốt phần đời còn lại".

Xem thêm: Profile cực đỉnh của TS. Phạm Thị Hà Thương: 17 tuổi giành huy chương IMO, 26 tuổi trở thành PGS, 32 tuổi về Việt Nam cống hiến