Vị tướng nào của Lê Lợi chỉ cần nghe tên quân Chiêm Thành lập tức quy hàng?

Theo đánh giá của vua Minh Mạng, Lê Khôi xứng đáng được coi là vị tướng giỏi nhất của Lê Lợi, đã có công đánh đuổi quân Minh.

Chi Nguyễn
Chi Nguyễn 19/08
Sống Đẹp
Nguồn: Internet

Lê Khôi (黎魁) tên thụy là Vũ Mục, là công thần khai quốc nhà Lê Sơ. Theo sách "Lam Sơn thực lục", ông là con trai của Lê Trừ, anh trai thứ hai của Lê Lợi, xét theo dòng tộc thì gọi Lê Lợi là chú. Lê Khôi tính tình độ lượng, rộng rãi, ít nói, cùng tham gia khởi nghĩa Lam Sơn từ những ngày đầu, lập nhiều công trạng lớn.

Tháng 12/1424, Lê Lợi cho quân tiến vào Nghệ An. Trong trận Bồ Ải, Lê Khôi cùng Lê Sát, Lê Lễ, Lê Vấn, Lê Nhân Chú, Lê Ngân, Lê Chiến, Lê Tông Kiều, Lê Bôi, Lê Văn An cầm quân tiên phong. Họ đã đánh thắng, tiêu diệt quân Minh không sao kể xiết, thậm chí còn bắt sống đô đốc Chu Kiệt, chém tướng tiên phong đô ty Hoành Thành.

le-khoi-vi-tuong-gioi-nhat-cua-le-loi-duoc-nha-nguyen-tho-o-vo-mieu
Lê Khôi tính tình độ lượng, rộng rãi, ít nói, tham gia khởi nghĩa Lam Sơn từ những ngày đầu, lập nhiều công trạng lớn

Tới tháng 9/1427, Minh Nguyên Tông, hoàng đế thứ 5 triều đại nhà Minh lúc bấy giờ sai Liễu Thăng và Lương Minh đem 10 vạn quân tới cứu viện Vương Thông - tổng binh quân Minh thời bấy giờ. Đến tháng 10, Lê Lợi sai Lê Khôi và Lê Vấn mang 3.000 quân Thiết đột, 4 thớt voi và các tướng tướng Sát, Lý, Nhân Chú, Văn An tấn công quân Minh. 

Tới ngày 15/10, quân Minh đại bại, quân Lam Sơn chém hơn 5 vạn thủ cấp quân Minh, ngoài ra còn bắt sống các tướng Thôi Tụ, Hoàng Phúc và hơn 3 vạn lính Minh, tịch thu vũ khí, ngựa chiến, vàng bạc, vải lụa nhiều không kể xiết.

Năm 1428, Lê Lợi lên ngôi hoàng đế, đổi niên hiệu là Thuận Thiên, quốc hiệu Đại Việt. Ông xưng là Thuận Thiên Thừa Vận Duệ Văn Anh Vũ Đại Vương, hiệu là Lam sơn động chủ, sử sách gọi là Thái Tổ Cao Hoàng đế. Lúc này, Lê Khôi được Lê Thái Tổ phong là Kỳ Lân Hổ vệ Thượng tướng quân, quyền Hành quân Tổng quản, hàm Nhập nội Thiếu úy, tước Đình Thượng hầu, sau thăng lên hàm Tư mã, được đem Kim Phù.

le-khoi-vi-tuong-gioi-nhat-cua-le-loi-duoc-nha-nguyen-tho-o-vo-mieu
Lê Khôi được điều làm trấn thủ Hóa châu, nhiền lần cầm quân đánh Chiêm Thành và ghi được nhiều chiến tích

Tháng 5/1249, vua ban biển ngạch công thần cho 93 viên, Lê Khôi được phong tước Đình thượng hầu. Sau đó, ông được điều làm trấn thủ Hóa châu, nhiền lần cầm quân đánh Chiêm Thành và ghi được nhiều chiến tích. Tại đây, ông bỏ điếm canh, triệt giới nghiêm, khuyến khích người dân làm ruộng, huấn luyện binh sĩ. Theo nhiều tài liệu lịch sử lưu lại, Lê Khôi được đánh giá là danh tướng có võ công cao cường nhất trong hàng ngũ của quân khởi nghĩa Lam Sơn.

Năm 1443, Lê Thái Tổ phong Lê Khôi làm Nhập nội Thiếu úy, sai đi Trấn thủ Nghệ An. Nghe danh ông đã lâu, vừa đặt chân tới xứ nghệ, người dân đã tới chào đón. Sử sách ghi rằng: "Sĩ phu và dân chúng vùng này đứng chật hai bên đường chào đón, đưa hai tay lên ngang trán mừng reo và nói rằng: Chúng tôi mong ông đã lâu, sao nay trời mới giáng phúc ban ơn cho chúng tôi".

Cuốn "Danh tướng Việt Nam" có ghi, vào năm 1445-1446, vua lại sai một loạt tướng lĩnh đem quân đi đánh Chiêm Thành. Đô đốc Lê Khả đem binh đánh Chiêm, Lê Khôi được lệnh đem quân từ Nghệ An đi tiếp ứng. Ông làm tiền quân, phá tan đồn ải quân Chiêm, vượt qua Thi Giang, tới cửa Thị Nại rồi lại vượt biển tới đất Chiêm.

le-khoi-vi-tuong-gioi-nhat-cua-le-loi-duoc-nha-nguyen-tho-o-vo-mieu
Lê Khôi cởi bỏ mũ trận, để quân địch thấy mặt. Giặc nhận ra ông, liền xuống ngựa sụp lạy, không dám đánh nữa

Bước vào trận chiến, thoáng thấy tướng quân của Đại Việt, tướng giặc bắc loa hỏi: "Có phải ông Tư mã (chỉ Lê Khôi) đó không?". Nghe vậy, Lê Khôi cởi bỏ mũ trận, để quân địch thấy mặt. Giặc nhận ra ông, liền xuống ngựa sụp lạy, mang sản vật tới biếu tặng, không dám đánh nữa. Lê Khôi đến đâu, quân Chiêm tan vỡ đến đấy, ông đánh đến thành Đồ Bàn, bắt được cả vua Chiêm là Bí Cai.

Không may, trên đường đem quân trở về, Lê Khôi mắc bệnh nặng, sau đó mất ngày 3/5/1446 tại chân núi Long Ngâm, cửa biển Nam giới, huyện Thạch Hà, tỉnh Hà Tĩnh. Triều đình bãi triều 3 ngày, truy phong cho ông tước Nhập nội Đô đốc, thụy là Trung Hiển, sai quan vào tận nơi ông mất làm lễ an táng và cúng tế.  Sau Lê Khôi được truy tặng Nhập nội kiểm hiệu Tư không, Bình chương sự, đổi tên thụy là Vũ mục công.

le-khoi-vi-tuong-gioi-nhat-cua-le-loi-duoc-nha-nguyen-tho-o-vo-mieu
Tượng thờ Lê Khôi

Đại Nam nhất thống chí viết về ông như sau: "Ông là người độ lượng, nhân hậu, nhã nhặn, ít nói ít cười, từng theo Vua Lê Thái Tổ đi đánh dẹp lập được nhiều công lao". Vua Lê Thánh Tông cũng từng khen ông trong bài "Quân minh thần lương", tập thơ "Quỳnh uyển cửu ca" như sau: "Vũ Mục hung trung liệt giáp binh". Câu nói này có nghĩa là, "Trong bụng Vũ Mục sắp đặt sẵn giáp binh", ý nói Lê Khôi (Vũ Mục là tên thụy của ông, giống tên thụy của Nhạc phi đời Tống).

le-khoi-vi-tuong-gioi-nhat-cua-le-loi-duoc-nha-nguyen-tho-o-vo-mieu
Đền thờ danh tướng Lê Khôi

Đến năm 1464, đời Quang Thuận, vua Lê Thánh Tông truy phong tước Chiêu trưng vương, sai Nguyễn Như Đổ soạn văn bia khắc vào đá ở đền thờ. Đến năm Minh Mệnh thứ 4, vua Minh Mạng chọn Lê Khôi, cho thờ ở miếu Lịch đại đế vương, tới năm 16 cho thờ ở Võ miếu, cùng 5 vị tướng khác là Trần Hưng Đạo, Nguyễn Hữu Dật, Nguyễn Hữu Tiến, Tôn Thất Hội và Nguyễn Văn Trương. Dân Nghệ Tĩnh ghi nhớ công ơn của vị tướng này, lập đền thờ ông ở chân núi Long Ngâm, tổ chức lễ hội đền Lê Khôi từ ngày mùng 1 đến mùng 3 tháng 5 âm lịch.

Việt Nam từng có 1 thời kỳ 'đêm ngủ không cần đóng cửa, ngoài đường không nhặt của rơi'

Đang tải bình luận...

Đọc thêm

Vị danh tướng này công sức to lớn trong công cuộc tạo lập xứ Đàng Trong của chúa Nguyễn. Ông còn có tài mưu lược sáng suốt được ví như Gia Cát Lượng của nhà Thục thời Tam Quốc.

Nguyễn Hữu Dật - danh tướng văn võ song toàn có tài xem thiên văn như Gia Cát Lượng
0 Bình luận

"Lưỡng quốc tướng quân" Nguyễn Sơn là một trong hai người Việt duy nhất tính đến thời điểm hiện tại được phong quân hàm tướng của 2 quốc gia. 

'Lưỡng quốc tướng quân' Nguyễn Sơn: Chống chiến tranh, giành hòa bình, hữu nghị và Tổ quốc trên hết
0 Bình luận

Người là hoàng đế lại đi tu, kẻ nô tì một bước lên hoàng phi, người con vua lại lấy hai đời chồng là vua; quả thực là những cuộc đời đầy biến động trong lịch sử.

3 người phụ nữ có số phận lạ lùng trong sử Việt: Người từ sập rồng lại quy y cửa Phật, kẻ nô tì hóa hoàng phi
0 Bình luận

Tin liên quan

Anh Minh Râu có quá khứ cờ bạc nhưng giữa thời dịch lại có những hành động vô cùng ý nghĩa khiến cộng đồng ấm lòng. Mới đây, anh lại gây sốt khi tự chế kính chống giọt bắn bằng bình nước cũ.

Anh Minh Râu bán rau '5 tỷ/bó' lại gây sốt khi chế kính chống giọt bắn từ bình nước cũ để chống dịch
0 Bình luận

Cô bé thi trượt lớp 10 nên rất lo lắng, sợ bị mẹ mắng. Tối đó, trên đường về nhà, em gọi điện thoại cho mẹ nhưng lại gọi nhầm số.

Cuộc điện thoại nhầm số: Câu chuyện xúc động đầy nhân văn
0 Bình luận

Ai bảo ghét nhau như chó với mèo chứ, chú chó này không chỉ ngậm mèo con đang thoi thóp về nhà mà còn hạnh phúc khi được trở thành 'mẹ nuôi', chăm sóc và quan tâm mèo con hàng ngày.

Chú chó ngậm mèo con thoi thóp về nhà: Hàng ngày ủ ấm, chăm sóc từng miếng ăn giấc ngủ
0 Bình luận

img

Bài mới

Cả xe góp tiền tặng hành khách mất ví trên đường về quê ăn tết

Thấy nam công nhân bật khóc vì mất ví chứa 15 triệu đồng tiền lương, tài xế chuyến xe từ TP HCM về Nghệ An quyết định hoàn lại vé, rồi kêu gọi cả xe chung tay giúp đỡ.

Hải An
Hải An 14 giờ trước
Chàng rể Đức 2 năm đón Tết Việt, thành thục sắp mâm cúng, tảo mộ, hóa vàng

Hai năm liền được đón trọn vẹn Tết cổ truyền Việt Nam, chàng rể người Đức vừa háo hức, vừa xúc động trước những phong tục thú vị của ngày lễ truyền thống.

Hải An
Hải An 2 ngày trước
Giữa trời giá rét, người đàn ông Hà Nội nhảy xuống sông cứu cụ ông gặp nạn

Thấy người đàn ông không may gặp nạn rơi xuống sông, anh Hùng vội vàng nhảy xuống cứu giúp, người vợ ở trên bờ hô hoán mọi người đến trợ giúp.

Thanh Tú
Thanh Tú 6 ngày trước
Cô dâu Bắc Ninh mang 'cả mâm cỗ Việt' sang Iraq

Sang Iraq theo chồng, Ngọc Huyền, 29 tuổi, từng khóc vì không nuốt nổi bát cơm và nghĩ mình 'không sống nổi ở đây' nhưng dần xoay xở để duy trì cơm Việt mỗi ngày.

Hải An
Hải An 7 ngày trước
Thầy trò vùng cao Lâm Đồng  mổ 13 con lợn tự nuôi đón Tết sớm

Giữa sân trường bộn bề lá dong và khói bếp, thầy trò trường nội trú Đam Rông cùng mổ 13 con lợn tự nuôi, gói bánh chưng đón Tết sớm.

Hải An
Hải An 12/02
Cụ ông U90 ở Lâm Đồng xúc động đến lạc giọng khi gặp lại con trai thất lạc 46 năm

Giây phút đoàn tụ cùng người con trai thất lạc 46 năm, cụ Xuyến xúc động đến lạc giọng giữa sân khấu vì niềm hạnh phúc vỡ òa.

Hải An
Hải An 11/02
Chủ trọ TP.HCM tổ chức bữa cơm tất niên ấm cùng và lì xì mỗi phòng 500.000 để đón Tết

Khu trọ do chị Nương quản lý nổi tiếng với những quy tắc đặc biệt, người thuê hàng chục năm. Năm nay, chị quyết định lì xì mỗi phòng 500.000 đồng và tổ chức bữa cơm tất niên ấm cúng.

Hải An
Hải An 08/02
Ấm lòng hình ảnh bạn trẻ xứ Nghệ rửa xe, bán cà phê gây quỹ hỗ trợ bà con khó khăn dịp Tết

Hoạt động rửa xe từ thiện của các đoàn viên thanh niên gây quỹ hỗ trợ các hoàn cảnh khó khăn dịp Tết, lan tỏa tinh thần sẻ chia, trách nhiệm vì cộng đồng.

Linh vật 'Ngựa thương' được bán với giá hơn 222 triệu đồng, toàn bộ tiền dành hỗ trợ người nghèo

Linh vật “Ngựa thương” của nghệ nhân Bùi Văn Quân được bán với giá hơn 222 triệu đồng, toàn bộ số tiền dùng hỗ trợ người khó khăn tại Bắc Ninh dịp tết Nguyên đán.

Hải An
Hải An 04/02
Cụ ông 91 tuổi ở TP.HCM soạn tự tay soạn quà tết, viết lời nhắn nhủ yêu thương gửi con cháu

Vì tuổi già sức yếu không thể về quê đón Tết, cụ ông 91 tuổi tự tay sắm bánh kẹo, viết lên đó những lời yêu thương để gửi về cho con cháu.

Hải An
Hải An 03/02
Nghệ nhân Quảng Trị bán bức tượng ngựa được làm kỳ công trong 6 tháng để gây quỹ giúp đỡ người dân khó khăn dịp Tết

Anh Đinh Văn Tâm cùng cộng sự đã thực hiện một bức tượng linh vật ngựa độc đáo trong 6 tháng liền, bán gây quỹ hỗ trợ người dân khó khăn dịp Tết.

Thanh Tú
Thanh Tú 31/01
Khen thưởng nam sinh Đăk Lăk kịp thời hỗ trợ phi công trong vụ rơi máy bay

Kịp thời tiếp cận, hỗ trợ phi công bị thương sau khi nhảy dù thoát hiểm, một nam sinh lớp 11 ở Đăk Lăk đã được chính quyền địa phương biểu dương, khen thưởng.

Hải An
Hải An 29/01
Từ chỉ đạo của Tổng Bí thư đến ngôi trường “5 sao” ở xã biên giới Si Pa Phì được Sun Group hoàn thiện thần tốc sau 6 tháng

Ngôi trường “5 sao” ở xã biên giới Si Pa Phì có tổng mức đầu tư 228,5 tỷ đồng, do liên danh Tập đoàn Sun Group và Công ty Thương mại và Xây dựng số 6 thực hiện, từ nguồn vốn hỗ trợ của TP. Hà Nội và nguồn xã hội hóa.

Xúc động khoảnh khắc chàng trai cõng mẹ nhận bằng tốt nghiệp xuất sắc ngành Dược 

Khoảnh khắc Trí Dũng (34 tuổi) cõng mẹ 72 tuổi bị bệnh nặng khi lên bục nhận bằng tốt nghiệp xuất sắc ngành Dược, sau 5 năm ngược xuôi vừa học vừa gánh vác gia đình khiến ai chứng kiến cũng nghẹn ngào, xúc động.

Hải An
Hải An 27/01
Xúc động bố mẹ chồng ở Nghệ An làm 50 mâm cỗ gả con dâu cũ

Trong lễ vu quy, bố mẹ đẻ và bố mẹ chồng cũ của Xuân đều là đại diện của phía nhà gái, đứng ra trao dâu, nhận rể.

Hải An
Hải An 26/01
Ấm lòng hành động nhặt được của rơi trả người đánh mất của cậu học trò nghèo Đà Nẵng

Nhặt được chiếc ví có hơn 6,4 triệu đồng, cậu học trò vùng cao Đà Nẵng đã mang nộp cho nhà trường để trả lại người đánh rơi. Hành động này đã nhận được “bão tim” từ cộng đồng mạng.

Hải An
Hải An 22/01
img
Đề xuất