Phát hiện "sát thủ" bé nhỏ thở ra khí độc gây nên thời kỳ chết chóc kinh hoàng trong lịch sử Trái đất

Các nhà khoa học cho rằng, sự tuyệt chủng hủy diệt lớn nhất từng diễn ra trên Trái đất là do vụ phun trào núi lửa ở Siberi 250 triệu năm trước. Hầu như không có loài nào sống sót sau cuộc Đại tuyệt chủng kỷ kỷ Permi – hay còn gọi là sự kiện “Đại diệt vong”.

Theo đó, sự kiện này đã quét sạch hơn 95% sinh vật biển và 70% động vật trên đất liền. Giai đoạn này cũng gây ra những thay đổi môi trường thảm khốc.

Mới đây Scitech Daily đưa tin: Một nghiên cứu mới do Đại học California tại Riverside (UC Riverside) dẫn đầu đăng trên tạp chí Nature Geoscience cho thấy, nhiệt độ nóng lên cũng đã làm tăng tốc độ trao đổi chất của vi sinh vật, sinh ra các điều kiện chết người.

Dominik Hülse, nhà lập mô hình hệ thống Trái đất của UC Riverside giải thích: “Sau khi oxy trong đại dương được sử dụng hết để phân hủy vật chất hữu cơ, các vi sinh vật bắt đầu "thở" ra sunfat và tạo ra hydro sunfua, một loại khí có mùi giống như mùi trứng thối và rất độc hại đối với động vật".

Khi các chất quang hợp của đại dương là các vi sinh vật và thực vật - vốn tạo thành cơ sở của chuỗi thức ăn - bị thối rữa, thì các vi sinh vật khác sẽ nhanh chóng hút hết phần oxy trong khi các sinh vật lớn hơn chỉ còn lại rất ít oxy.

Khi thiếu oxy, các vi sinh tiêu thụ sunfat sau đó thải ra chất độc, tạo ra hydro sunfua hoặc H2S, tạo ra điều kiện thậm chí còn khắc nghiệt hơn được gọi là euxinia (tình trạng thiếu oxy, hoặc cạn kiệt oxy trong một vùng nước nhưng có mức hydro sunfua cao, rất độc đối với các sinh vật sống trong nước).

"Khi nhiệt độ tăng lên, các vùng euxinic trở nên lớn hơn, độc hại hơn và di chuyển đến nơi hầu hết các loài động vật biển sinh sống, gây ngộ độc cho chúng”, ông Hülse giải thích.

Các vùng euxinic đang mở có thể được phát hiện thông qua các dấu hiệu hóa học trong các mẫu trầm tích. Tình trạng cạn kiệt oxy là một vấn đề tồn tại cho đến ngày nay và chắc chắn sẽ trở nên tồi tệ hơn với tình trạng biến đổi khí hậu trong tương lai.

Môi trường euxinic có thể được tìm thấy ở những nơi như Dominguez dài 25km ở quận Los Angeles, nơi một vụ cháy nhà kho vào tháng 9/2021 đã giải phóng ethanol vào kênh.

Ethanol đã giết chết thảm thực vật trong kênh, chúng thối rữa và bị khi khuẩn ăn. Sau đó, chúng sản sinh ra hydrogen sulfide ở mức độ độc hại. Hàng nghìn người trong phạm vi kênh đã báo cáo bị nôn mửa, tiêu chảy, chóng mặt, mất ngủ, đau đầu, hắt hơi và các triệu chứng khác.

Cũng theo các nhà nghiên cứu, các bài học từ thế giới cổ đại có thể rất hữu ích để hiểu được các quá trình đang thử thách các đại dương cũng như các dòng sông của chúng ta ngày nay.

Trước đó, nhóm nghiên cứu của Đại học Khoa học và Công nghệ Trung Quốc gần đây đã đưa ra một quan điểm mới về vụ "đại tuyệt chủng". Họ sử dụng pháp phân tích đồng vị niken có độ chính xác cao để nghiên cứu các địa tầng cuối kỷ Permi-đầu kỷ Trias ở Bắc Cực thuộc Canada.

Các nhà nghiên cứu kết luận rằng, niken kết hợp với sol khí (aerosol) được tạo ra từ vụ phun trào Siberian Traps cách đây 250 triệu năm là một yếu tố quan trọng dẫn đến sự kiện tuyệt chủng hàng loạt. Siberian Traps là tên của dãy núi lửa khổng lồ thuộc Siberia, Nga ngày nay. Các kết quả gần đây đã được công bố trên tạp chí Nature Communications.

Xem thêm: Phát hiện 'thế giới thất lạc' bị chôn vùi hàng trăm nghìn mét dưới đáy Bắc Băng Dương