Những lưu ý quan trọng khi làm mâm cúng tất niên chiều 30 Tết 2022

Theo phong tục truyền thống của người Việt, các gia đình sẽ làm một mâm lễ cúng tất niên vào chiều tối ngày 30 Tết. Mục đích đầu tiên là để dâng lên Thần Phật, gia tiên và tỏ lòng thành kính, biết ơn. Sau đó, đây là dịp để cả nhà quây quần tạm biệt năm cũ đã qua, chào đón năm mới với nhiều thứ mới, niềm vui mới. 

Ý nghĩa của mâm cúng tất niên chiều 30 Tết

Lễ tất niên hay tiệc tất niên là một nghi thức để đánh dấu việc kết thúc một năm cũ, chuẩn bị bước sang năm mới. Đây là phong tục tập quán lâu đời, mang đậm nét đẹp văn hóa người Việt. 

Lễ tất niên sẽ được tiến hành vào chiều 30 Tết. Lúc này, mọi người sẽ quây quần bên nhau, tổ chức tiệc mừng để tổng kết và nhìn lại một năm đã qua, cùng nhau đón giao thừa và chúc mừng năm mới. Đây là khoảng thời gian cả gia đình cùng tâm sự, sẻ chia cùng nhau sau 1 năm bận rộn.

Cúng tất niên cũng là một nếp sống tâm linh của người Việt. Sau một năm vất vả cày cuốc, mọi người sẽ cùng nhau dọn dẹp nhà cửa cho tươm tất, sạch sẽ để cúng tất niên và chuẩn bị đón năm mới.  

Cách chuẩn bị mâm cỗ cúng tất niên

Ngày 30 Tết mỗi gia đình cần chuẩn bị hai mâm. Trong đó, một mâm để cúng tất niên sau đó là ăn tối, một mâm để cúng giao thừa. Để giản tiện, nhiều gia đình còn gộp chung lễ cúng tất niên với cúng giao thừa. 

Thực tế, bữa cơm tất niên sẽ được làm thịnh soạn hơn ngày thường. Tùy vùng miền, mỗi bữa cơm sẽ có đặc trưng riêng. Ví dụ như miền Bắc sẽ có món móng giò hầm măng, xôi, bánh chưng, giò lụa, miến lòng gà, nem, giò xào… Miền Trung sẽ có bánh chưng, bánh tét, giá chua, gà bóp rau răm, giò lụa, thịt heo luộc… Miền Nam sẽ là bánh tét, thịt kho tàu, gỏi tôm thịt, canh măng, nem… 

Dù mỗi gia đình có cách bày trí mâm cúng khác nhau nhưng cỗ cúng nên được đặt dưới một cái bàn con ở bên dưới. Bàn thờ chính chỉ để hoa quả tươi, tiền vàng mã để mang tính tượng trưng. Bên cạnh đó, bàn thờ có thể đặt thêm xôi, chè, bánh chưng. Tuy nhiên, không nên cắm hàng mã lên bàn thờ bởi nó chứa nhiều chứa nhiều trường khí âm bất lợi.

Mâm ngũ quả cũng nên chọn những loại quả thông dụng, đẹp mắt, vừa đủ chín và có thể ăn được. Năm loại quả tượng trưng cho 5 yếu tố kim, mộc, thủy, quả, thổ… thường được đặt ở một góc (bên phải hoặc bên trái) bàn thờ. Không nên đặt mâm ngũ quả ở chính giữa bàn thờ vì đó là vị trí của bát hương. 

Những lưu ý quan trọng khi làm mâm cúng tất niên

Người xưa quan niệm “Có thờ có thiêng, có kiêng có lành”. Để đón một năm mới an lành, thịnh vượng, người Việt rất cẩn trọng trong việc làm mâm cúng tất niên. 

Làm lễ cúng vào chiều và tối

Chiều 30 Tết được xem là thời gian tốt nhất để làm mâm cúng tất niên. Nguyên nhân bởi, đây là lúc mọi công việc năm cũ đã kết thúc, nhà cửa đã dọn dẹp xong, những người đi xa cũng đã trở về. Lúc này, mọi người có thể thoải mái quây quần bên nhau, cùng nhau chuẩn bị mâm cúng tất niên. Sau đó, cả gia đình cùng ăn tối và đón giao thừa.

Không sử dụng hoa, quả nhựa khi dâng cúng

Cúng tất niên có thể không đúng ngày, đúng giờ nhưng vật phẩm dâng cúng thì phải chính xác. Khi làm mâm cúng tất niên, tuyệt đối không được dâng cúng hoa quả nhựa. Đây là đại kỵ trong tất cả các lễ cúng quan trọng. Đây được coi là hành động “phạm thượng”, không tôn trọng ông bà tổ tiên. 

Kiêng kỵ đổ vỡ

Sự đổ vỡ tượng trưng cho điềm dữ sắp xảy ra. Đặc biệt trong những thời khắc quan trọng thì càng phải tránh. Bên cạnh đó, mâm cúng tất tiên sẽ có nhiều trẻ con và người già. Những mảnh vỡ thủy tinh, chén dĩa, nến hay rượu dầu sẽ rất nguy hiểm.  

Không đùa cợt, gây ồn khi hành lễ

Cúng tất niên là một nghi lễ đầy trang trọng và thành kính. Việc đùa cợt, gây ồn khi cúng chẳng khác gì đang bất kính với ông bà tổ tiên. 

Trong lúc cúng, không nên gọi tên trẻ nhỏ. Theo quan niệm dân gian, lúc này các hồn ma lang thang đang theo ông bà tổ tiên dạt vào nhà. Nếu chúng nghe được tên trẻ nhỏ yếu bóng vía có thể gây nguy hiểm đến trẻ. 

Ăn mặc gọn gàng, sạch sẽ

Bên cạnh tâm hồn thành kính, người hành lễ cúng tất niên phải có một thân thể sạch sẽ, gọn gàng. Điều này đại diện cho sự thuần khiết, thanh sạch khi “giao tiếp” với cõi âm.

Xem thêm: Cách nấu xôi đỗ Tết 2022 mềm dẻo, thơm ngon