Đậu Làng Kênh - Từ bàn ăn truyền thống Việt đến hương vị vươn ra thế giới

Từ một ngôi làng nhỏ bên bờ sông Thái Bình, những tấm đậu mộc gia truyền đã trở thành biểu tượng của hương vị quê hương. Giờ đây, ký ức tuổi thơ ấy được nâng tầm nhờ công nghệ hiện đại, đưa hương vị làng Kênh ra khắp các bàn ăn trong và ngoài nước, kể câu chuyện về truyền thống, đổi mới và khát vọng phát triển bền vững.

Hành trình của “Đậu Làng Kênh” khởi nguồn từ một góc quê yên bình ở xã Tây Đô, huyện Hưng Hà (Thái Bình). Tại mảnh đất ấy, Trần Xuân Trường - người sáng lập Kenh Soy - lớn lên trong gia đình có truyền thống làm đậu phụ từ năm 1945. Khi trưởng thành và trở thành doanh nhân công nghệ, Trường vẫn mang theo ký ức ấy, coi đó là hạt mầm của một giấc mơ chưa thành hình: làm sao để tấm đậu quê nhà không chỉ là món ăn, mà là câu chuyện văn hóa được gìn giữ và vươn xa?

Giấc mơ đó chỉ thật sự khởi động khi anh gặp lại người bạn đại học Sơn - người hiểu rõ giá trị của nghề truyền thống và cũng khao khát một mô hình sản xuất chuẩn hóa, hiện đại hơn. Từ đó, hai người bắt tay xây dựng dự án đưa hương vị làng Kênh ra khỏi phạm vi địa phương, nhưng không đánh đổi bản sắc. Hai năm R&D đã tạo nên một bước ngoặt: dây chuyền sản xuất tự động KS Dana, có khả năng tái hiện chuẩn vị đậu phụ làng Kênh trong môi trường kiểm soát tuyệt đối, vận hành từ xa và bảo mật công thức gia truyền. Sự kết hợp giữa truyền thống và công nghệ trở thành nền tảng cốt lõi của dự án.

Nhờ dây chuyền này, các sản phẩm của Kenh Soy như đậu tấm mộc, đậu lá siêu mỏng, đậu phụ tắm nắng hay sữa đậu nành đều giữ được độ tươi, độ ngậy đúng kiểu làng Kênh nhưng đồng thời đạt độ đồng đều - điều khó làm được nếu sản xuất thủ công quy mô lớn. Bao bì tiện lợi, bảo quản lạnh nhiều ngày giúp sản phẩm phù hợp với gia đình trẻ, dân văn phòng, các nhà hàng chay, bếp ăn công nghiệp và hệ thống bán lẻ.

Điểm đáng chú ý là Kenh Soy không chỉ dừng ở việc “giữ lành” món ăn truyền thống. Đi cùng đó là chiến lược ESG mang tính thực chất, không phải khẩu hiệu, khi phụ phẩm đậu nành được tái sử dụng cho chăn nuôi hoặc phân bón, giúp giảm lãng phí; còn người nông dân được hỗ trợ thông qua việc bao tiêu nguyên liệu ổn định, góp phần nâng thu nhập tại địa phương.

Song song với sản xuất, mô hình kiosk bán hàng di động cũng được đưa vào thử nghiệm. Đây là giải pháp giúp tăng độ phủ thị trường mà không phụ thuộc quá nhiều vào mặt bằng cố định - bài toán khó với nhiều doanh nghiệp thực phẩm. Các kiosk có thể nhanh chóng di chuyển, mở điểm, đóng điểm theo nhu cầu thực tế của từng khu vực, giúp sản phẩm tiếp cận người tiêu dùng nhanh và linh hoạt hơn.

Những nỗ lực kết hợp truyền thống và công nghệ cũng được ghi nhận qua loạt thành tựu như giải Sao Khuê 2024 cho hệ thống điều khiển sản xuất từ xa, lọt Top 50 Startup Wheel 2025, cùng việc khai thác hiệu quả thương hiệu OCOP đặc sản địa phương. Đó là minh chứng rằng việc tôn trọng giá trị gốc không cản trở đổi mới mà ngược lại, có thể tạo ra lợi thế cạnh tranh bền vững.

Từ những tấm đậu giản dị của làng Kênh đến dây chuyền sản xuất công nghiệp hiện đại, hành trình của Trường và Sơn cho thấy khởi nghiệp không chỉ là chuyện thị trường, mà còn là câu chuyện giữ gìn di sản. Trong từng tấm đậu gửi đến tay người tiêu dùng hôm nay, có ký ức của một làng nghề, có sự chính xác của công nghệ, có tâm huyết của thế hệ trẻ muốn biến món ăn quen thuộc thành sản phẩm có thể tự tin bước ra thế giới.

Hành trình ấy tiếp tục mở rộng. Từ Hà Nội đến TP.HCM, từ các chợ truyền thống đến hệ thống siêu thị, rồi tham vọng tiến vào thị trường ASEAN và EU - nơi nhu cầu thực phẩm nguồn gốc thực vật ngày càng tăng. Đó là câu chuyện không chỉ về một sản phẩm, mà còn về cách một thế hệ trẻ đang viết lại hành trình của đặc sản quê hương bằng tư duy mới, bền vững và hội nhập hơn.

Và có lẽ, đó chính là giá trị lớn nhất của “đậu làng Kênh”: khi truyền thống không còn đứng yên trong quá khứ, mà được tiếp sức để bước vào tương lai.