Bí ẩn vũ trụ: Giải mã những bí ẩn về tảng đá trên mặt trăng suốt 50 năm qua

Mặt trăng không có từ trường mạnh 

Theo các nhà khoa học, sau khi Mặt Trăng hình thành cách đây khoảng 4,5 tỷ năm bên trong nó đã nguội đi khá nhanh và đồng đều. Điều đó có nghĩa là Mặt Trăng không có từ trường mạnh

Từ năm 1968 đến năm 1972, một số tảng đá 3 tỷ năm tuổi được lấy lại trong các sứ mệnh Apollo của NASA. Chúng trông giống như được tạo ra bên trong môi trường địa từ đủ mạnh để cạnh tranh với Trái đất, trong khi những tảng khác hầu như không có bất kỳ dấu ấn từ tính nào?

Nhà khoa học hành tinh Alexander Evans, tại Đại học Brown, cho biết: "Mọi thứ mà chúng ta đã nghĩ về cách từ trường được tạo ra bởi lõi hành tinh cho chúng ta biết rằng, một thiên thể có kích thước bằng Mặt trăng sẽ không thể tạo ra một trường mạnh như Trái đất".

Các nhà khoa học đã đưa ra giải thích trong suốt 50 năm qua rằng: Sau khi Mặt trăng hình thành, nó không đóng băng nhanh như suy nghĩ ban đầu; hoặc do tương tác hấp dẫn giữa Mặt trăng với Trái đất khiến nó dao động phóng đại, lắc lư xung quanh bên trong làm mát để tăng từ trường của nó.

Các vụ va chạm khởi động lõi Mặt trăng

Tuy nhiên một ý kiến khác lại cho rằng, do có quá nhiều các tiểu hành tinh đã bắn phá Mặt trăng và các vụ va chạm này đã khởi động lõi Mặt trăng vào hoạt động thích hợp.

Theo Evans và nhà địa vật lý Sonia Tikoo-Schantz tại Đại học Stanford, một giải thích hoàn toàn mới được đưa ra và công bố trên tạp chí Nature Astronomy vào ngày 13/ 1.

Evans nói: “Thay vì nghĩ về cách cung cấp năng lượng cho một từ trường mạnh liên tục trong hàng tỷ năm, có thể có một cách để tạo ra một trường cường độ cao không liên tục”.

Trong vài tỷ năm đầu tiên của vòng đời Mặt trăng, bên trong nó chỉ là một lõi sắt nhỏ được bao bọc bởi một phần lõi bên ngoài nóng chảy.

Tuy nhiên, lõi của Mặt trăng so với bề mặt phủ lên trên nó không nóng hơn là bao. Điều đó có nghĩa là có rất ít sự đối lưu giữa hai Mặt trăng xảy ra. Trên thực tế, các chất nóng chảy của Mặt trăng không thể trộn vào bên trong nó, vì vậy nó không thể có từ trường ổn định như của Trái đất.

Mặt trăng tạo ra một trường ngắt quãng mạnh

Các nhà nghiên cứu cũng cho rằng, Mặt trăng có thể đã tạo ra một trường ngắt quãng mạnh. Theo thời gian, Mặt trăng nguội đi và các khoáng chất bên trong magma nóng của nó cũng sẽ nguội đi với tốc độ khác nhau. Những khoáng chất đậm đặc nhất là olivin và pyroxene sẽ lạnh đi và chìm xuống trước. Còn lại những magma ít đậm đặc hơn, chứa titan cùng với các nguyên tố sinh nhiệt như kali, thori và uranium sẽ bốc lên ngay bên dưới lớp vỏ và sau đó mất nhiệt.

Sau khi làm lạnh đến mức kết tinh, tảng đá chứa titan sẽ nặng hơn nhiều chất rắn bên dưới, khiến nó chìm xuống từ từ.

Các nhà khoa học đã nghiên cứu thành phần của Mặt trăng và đưa ra một phỏng đoán có tính toán về độ nhớt lớp phủ trong quá khứ của nó hoặc magma của nó có thể khuấy động dễ dàng như thế nào? Theo ước tính, titan chìm trên mặt trăng sẽ vỡ thành những khối nhỏ có chiều ngang 37 dặm (60km) và chìm với nhiều tỷ lệ khác nhau trong khoảng một tỷ năm.

Khi một trong những khối titan lạnh này va vào lõi nóng bên ngoài của Mặt trăng sẽ dẫn đến sự chênh lệch nhiệt độ. Từ đó kích hoạt các dòng đối lưu không hoạt động của lõi, khởi động từ trường của Mặt trăng trong một thời gian ngắn.

Nếu từ quyển của Mặt trăng không ổn định như vậy, thì những đợt bùng nổ từ tính ngắn ngủi này sẽ đủ để giải thích tại sao các loại đá khác nhau được tìm thấy trên Mặt trăng lại mang các ký hiệu từ tính khác nhau.

Xem thêm: Bí ẩn vũ trụ: Sao Mộc "chạm trán" sao chổi Levy 9 năm 1994, cuộc va chạm tạo ra sức mạnh gấp hàng nghìn lần bom nguyên tử