Bao sái bàn thờ là gì và ngày nào đẹp để dọn dẹp bàn thờ 2021?

Bao sái bàn thờ là gì?

Trong văn hóa tín ngưỡng của người Việt, bàn thờ là nơi thể hiện sự tôn kính, tưởng nhớ đến ông bà tổ tiên. Bàn thờ luôn được đặt ở vị trí trang trọng nhất trong nhà và luôn phải sạch sẽ, gọn gàng. 

Theo quan niệm dân gian, ngày 23 tháng Chạp là ngày ông Công ông Táo lên trời báo cáo công việc 1 năm qua. Đây cũng là dịp để các gia đình tiến hành dọn dẹp bàn thờ (hay còn gọi là bao sái bàn thờ) để chuẩn bị đón năm mới.

Theo Phật giáo, bao sái có nghĩa là làm vệ sinh bát hương. Đây là công việc quan trọng cần làm khi một năm cũ sắp qua đi. Vào dịp cuối năm, nhiều gia đình có nhu cầu bốc lại bát hương. Lý do của việc thay đổi này là do trong nhà đang có nhiều bát hương cần gộp lại, hoặc có ít quá (một bát chung) cần tách ra, hay thay đổi bát hương cho đồng bộ...

Để tiến hành lễ bao sái vào dịp cuối năm, gia chủ cần sắm đồ mã, hương quả như sau: 1 đĩa xôi, 1 miếng thịt luộc, 1 đĩa hoa trái theo mùa, 1 ấm trà và bộ 5 chén nhỏ, 3 chén rượu nhỏ, 1 tách nước sôi để nguội, 3 lễ tiền vàng, 2 lọ hoa. 

Với người Việt, nhà nào cũng có ban thờ và trong ban thờ sẽ thờ một linh vật không thể thiếu, đó là bát hương hay bát nhang dùng để cắm cây hương sau khi đã thắp. Nhưng việc bốc bát nhang hay sắp đặt thế nào không phải ai cũng biết cách.

Theo Phật giáo hay một số tôn giáo khác, bát nhang là vật linh thiêng trong gia đình. Khi thắp một nén nhang là để tưởng nhớ công ơn của các vị tổ tiên và tỏ lòng hiếu thuận của con cháu. Trong gia đình tùy theo trách nhiệm là con trưởng, con thứ v.v… mà thờ phụng. Thông thường sẽ có 3 cấp bậc:

- Thờ Phật: Thờ sự giải thoát, cầu mong sự bình an thanh thản đến với gia đình

- Thờ Thần: Thờ thổ công, long mạch, thần tài, tiền chủ những vị cai quản đất giúp gia đình ăn ở yên ổn.

- Thờ gia tiên: Gia tiên họ nội nói chung. Nếu thờ nhà ngoại thì phải lập bát hương và ban thờ khác (trường hợp nhà ngoại không có người thờ tự).

Bất cứ ai cũng có thể bốc bát hương, miễn là thành tâm và thân thể sạch sẽ. Tuy nhiên, khi bốc bát hương cũng cần lưu ý:

- Gia chủ bốc bát hương là tốt nhất. 

- Người bốc bát hương phải thành tâm, chân tay sạch sẽ. 

- Bát hương bốc xong phải đặt trên bàn thờ được dọn sạch sẽ, gọn gàng. Tốt nhất nên tham khảo theo phong thủy. 

- Chú ý các đồ bày trên bàn thờ gọn gàng, đúng trật tự. 

Ngày nào đẹp để dọn dẹp bàn thờ 2021?

Thông thường nhiều gia đình Việt sẽ cắt tỉa chân nhang vào ngày 23 tháng Chạp. Tuy nhiên, gia chủ cũng có thể chọn 1 trong những ngày sau để tiến hành dọn dẹp bàn thờ: 13, 15, 20, 21, 23, 25, 27 tháng Chạp (âm lịch). Theo các chuyên gia phong thủy, tử vi, đây là những ngày tốt nhất để tiến hành bốc lại bát hương. Tỉa chân nhang, dọn dẹp bàn thờ tổ tiên.

Nên dọn dẹp bàn thờ vào giờ nào? Theo quan niệm dân gian, ngày 23 tháng Chạp là thời điểm ông Công ông Táo cưỡi cá chép lên trời bẩm báo công việc trong 1 năm qua. Đến đêm 30 Tết các vị mới trở về coi sóc chuyện gia đình. Thông thường các gia đình cúng ông Công ông Táo từ tối 22 tháng Chạp đến trước 12 giờ trưa ngày 23. 

Theo quan niệm, dù vướng bận bất cứ chuyện gì cũng phải hoàn thành nghi lễ tiễn ông Công ông Táo về chầu trời trước 12 giờ trưa ngày 23 tháng Chạp. 

Có một số người quan niệm, sau khi ông Táo lên chầu trời thì mới tiến hành dọn dẹp bàn thờ để không phạm thần linh. Tuy nhiên, có người cho rằng việc giữ sạch sẽ bàn thờ để thể hiện lòng tôn kính với tổ tiên, thần linh nên chỉ cần chọn ngày, giờ phù hợp là được.