Cậu học trò tự kỷ điều phi thường trong cuộc thi Olympic Toán quốc tế: "Có mẹ ở cạnh, mọi thứ không còn đáng sợ..."

Ngày 23/7/2021 là một ngày đặc biệt đối với gia đình Đinh Vũ Tùng Lâm (học sinh Trường THPT Chuyên Khoa học Tự nhiên, ĐH Quốc gia Hà Nội). Đó là ngày tấm Huy chương Bạc kỳ thi Olympic Toán quốc tế (IMO) năm 2021 "về tay" Tùng Lâm. 

Tùng Lâm chia sẻ, em muốn giành tấm huy chương này cho mẹ - người đã dành 18 năm kiên trì đồng hành và chở che cho con trai mắc chứng tự kỷ và các thầy cô - những người luôn dìu dắt, yêu thương em hết lòng ngay cả khi em vấp ngã...

"Có mẹ ở cạnh, mọi thứ không còn đáng sợ..."

Cô Hải Yến (mẹ Tùng Lâm) vẫn còn nhớ mãi cảm giác đau đến quặn thắt tim gan khi biết con mình mắc chứng tự kỷ. Thế nhưng cô Hải Yến biết rằng, bản thân không thể suy sụp, phải trở thành người bạn đồng hành của con trai trên hành trình đầy khăn khó phía trước.

Năm Lâm lên 4 tuổi, mới bắt đầu biết nói. Lâm có lúc còn quậy phá, ngỗ ngược, không chịu ngồi yên nhưng lại đặc biệt thích các con số. Cô Yến nghĩ, bằng mọi giá phải cho con đến trường.

Khi vào lớp 1, Tùng Lâm vẫn nói ú ớ. Nhưng sau nhiều cố gắng, cô Yến đã thuyết phục được Ban Giám hiệu cho con trai theo học ở trường Tiểu học Lê Quý Đôn (Hà Nội). Cũng với việc xin cho con vào học ở đây, cô Yến cũng phải thực hiện lời hứa "sẽ đồng hành cùng con đi học". 

Đã có lần cô Yến rơi nước mắt khi biết con đứng ở sân trường xin các bạn cùng đá bóng như không ai cho. "Thế rồi, Lâm cứ ôm gốc cây khóc mãi. Lúc đó, có một sự trào dâng khiến mình quyết tâm phải đồng hành cùng con, bằng mọi giá”, cô Yến nói.

Suốt quãng thời gian sau đó, hành trình của con luôn có mẹ. Từ những buổi học đánh vần chật vật đến những bài ca dao mẹ dạy ngay cả khi trên đường đi. Hay những buổi hai mẹ con đèo nhau khắp phố để Tùng Lâm học được cách quan sát và làm văn miêu tả.

Cũng nhờ sự đồng hành đó mà chị Yến phát hiện ra con trai đặc biệt thích môn toán. Cậu bé có thể tính nhẩm rất nhanh, có khả năng ghi nhớ đặc biệt. Lên lớp 3, Tùng Lâm được thầy cô trong trường khuyến khích đi thi Violympic Toán và đoạt giải. Kể từ đó, cái tên Đinh Vũ Tùng Lâm bắt đầu trở nên quen thuộc với các giải thưởng Toán học.

Tùng Lâm lớn lên trong sự tự ti trước bạn bè và cuộc sống. “Tất cả những gì các bạn biết, Lâm đều không biết. Do đó, những giải thưởng này với con đều có rất nhiều ý nghĩa”.

Năm 2020, khi còn là học sinh lớp 11, Tùng Lâm lọt vào đội tuyển dự thi IMO. Nhưng cậu là người duy nhất trong đoàn không giành huy chương. Theo cô Yến, Lâm đã phải trải qua quãng thời gian "vô cùng kinh khủng".

“Ngay khi đi thi về, con đã sống trong cảm xúc hoảng loạn. Lúc biết kết quả, con vỡ vụn rồi bật khóc vì cho rằng, vì con mà thành tích quốc gia bị tụt. Con tự trách bản thân, sau đó xin mẹ số điện thoại của các thầy trong trường và trong đội tuyển IMO để gọi điện cho từng thầy xin lỗi. Nhưng có một điều rất may mắn là xung quanh con luôn có các thầy cô yêu thương. Được các thầy động viên, con đã lấy lại tinh thần sau một tháng”.

Ngày tuyên dương những học sinh đạt giải quốc tế, cô Yến sợ con chạnh lòng nhưng Lâm vẫn xin mẹ đi để chúc mừng các bạn. “Lâm là một đứa trẻ có tâm trong sáng, mặc dù khi ấy con rất buồn. Đến khi về nhà, con nói mình rất vui. Trong buổi tuyên dương đó, con gặp được Giáo sư Ngô Bảo Châu, lại được Giáo sư tặng cho một cuốn sách. Đó là một món quà vô cùng ý nghĩa với con”.

"Dù thế nào con vẫn chấp nhận"

Năm 2021, Tùng Lâm một lần nữa bày tỏ mong muốn đi thi quốc tế. Cô Yến thương con, không muốn cho đi lần nữa. Nhưng đây là nguyện vọng của con nên đành đồng ý.

“Năm ngoái khi biết kết quả, con khóc khiến mẹ cũng thương đến thắt từng khúc ruột. Tâm lý của Lâm không vững, nên mình không muốn gây sức ép cho con. Nhưng con quyết tâm, hứa với mẹ rằng sẽ tự tin và vững vàng. Nếu kịch bản giống như năm ngoái xảy ra, con vẫn sẽ chấp nhận”.

Trước ngày kỳ thi diễn ra, hai mẹ con ôm nhau và tự hứa, dù kết quả thế nào, khi thi về cũng không được buồn. Lâm đã đồng ý với mẹ trước khi tham gia thi.

Lâm cho biết, năm nay em đi thi với tâm trạng thoải mái hơn. Mục tiêu của em đơn giản chỉ là được tiếp cận đề thi, được giải những bài toán trong đó chứ không đè nặng về huy chương. "Đối thủ duy nhất của em lúc ấy, không phải các bạn, mà chính là các bài toán”.

Và thật không thể ngờ được, Tùng Lâm giành Huy chương Bạc và là người có điểm số cao thứ 2 của đoàn Việt Nam. Nhận được kết quả này cả hai mẹ con đều vỡ òa trong hạnh phúc.

“Một đứa trẻ như con, để đi học đội tuyển đã phải đánh đổi rất nhiều. Kết quả này, với gia đình là điều quá đỗi hạnh phúc. Còn với Lâm, đây là món quà ý nghĩa không có gì bằng”.

Với mẹ, Lâm chính là nguồn sống, là năng lượng. Đã từng có lúc, cô Yến rơi xuống vực thẳm vì cảm giác “không còn lối thoát”. Đó là thời điểm khi Lâm học lớp 10, cô Yến phát hiện mình bị ung thư tuyến giáp. Sau Lâm vẫn còn một em gái bị bại não. 

“Mình tuyệt vọng nhưng vẫn phải kìm nén để mạnh mẽ hơn trước mặt bọn trẻ và cố gắng truyền năng lượng tích cực cho các con. Do đó, mỗi lần Lâm đạt được một kết quả nào đó, dù nhỏ thôi nhưng cũng khiến mình quên đi hết mệt mỏi và có thêm động lực sống tiếp”.

"Em sẽ làm thầy giáo"

Thầy giáo Nguyễn Vũ Lương - nguyên Hiệu trưởng Trường THPT Chuyên Khoa học Tự (người đồng hành cùng Lâm từ năm lớp 10) cho biết: Tùng Lâm là học sinh có năng khiếu đặc biệt về môn toán, có"sức công phá" rất lớn.

“Chữ Lâm rất xấu, có những khi đọc bài giải của con, mãi các thầy mới hiểu. Cho nên, nếu không quan sát kỹ càng, các thầy có thể sẽ bỏ sót tài năng của Lâm. Nhưng Lâm có một người mẹ vô cùng tuyệt vời, là người bạn đồng hành và luôn hết lòng ủng hộ con. Điều đó làm tôi bắt đầu chú ý đến con nhiều hơn. Và quả thực, Lâm đã chứng minh được khả năng của mình qua từng bài toán”.

Cũng theo thầy Lương, Tùng Lâm là cậu bé chân thật, trong sáng. Nhiều khi Lâm sẵn sàng "phê phán" thầy cô nếu giảng bài chưa hay. “Do đó, khi dạy Lâm, các thầy cũng phải rất gương mẫu”.

Khi thầy giáo cho tự chấm bài thi của mình, Lâm luôn chấm rất sát và đánh giá mình đang thiếu cái gì. Đôi khi thầy có thể chấm cho Lâm hơi cao nhưng chắc chắn Lâm sẽ đấu tranh để chấm đúng. Lâm thật sự là một cậu bé vô cùng trung thực.

Với cậu học trò đặc biệt này, thầy cô trong đội IMO Việt Nam đã phải rất tâm lý để “làm công tác tư tưởng” suốt quá trình học tập.

“Với những đứa trẻ như thế, điều quan trọng là người thầy phải tin tưởng và đồng hành cùng chúng. Năm ngoái, khi đi thi không đoạt giải, Lâm đã gọi điện xin lỗi từng thầy. Tôi nói với con rằng: 'Không việc gì phải khóc, con về học tiếp đi'. Thực tế, khi làm Toán, ngay chính chúng tôi trước đây, không phải cứ giải là sẽ ra. Tôi nghĩ rằng, giá trị của học trò không nằm ở tấm huy chương, bởi một kỳ thi không thể đánh giá được cả chặng đường dài. Điều quan trọng, các con phải kiên trì và biết đứng dậy sau thất bại. Đó mới là điều quý giá hơn cả”, thầy Lương nói.

Với đam mê Toán học, lại nhận được sự dìu dắt tận tâm của nhiều thầy, cô giáo, chị Yến nói, từ lớp 9, Lâm đã có ước mơ tiếp tục được nghiên cứu và trở thành một giáo viên dạy Toán. 

Cô Yến cũng tin rằng, nếu Tùng Lâm trở thành thầy giáo, con sẽ giúp ích được cho nhiều người bằng cái tâm trong sáng của mình.

Xem thêm: 'Con nhà người ta': Cặp chị em sinh đôi đứng đầu danh sách trúng tuyển ngành "hot" của ĐH Y Dược TP.HCM